Zimowa dieta i waga – jak nie "zatuczyć" psa w sezonie grzewczym?

Czy zimowa dieta psa wymaga zmian? Fakty i mity żywieniowe

Wraz z nadejściem pierwszych chłodów wielu opiekunów instynktownie zwiększa porcje karmy, wychodząc z założenia, że pies potrzebuje „zimowej warstwy ochronnej” lub dodatkowej energii do ogrzania organizmu. To jednak jeden z najpowszechniejszych i zarazem najbardziej szkodliwych mitów dietetycznych. W rzeczywistości, dla większości psów przebywających w domach, zima oznacza zmniejszone zapotrzebowanie energetyczne. Jak to możliwe? I jak dostosować żywienie pupila, aby uniknąć problemu nadwagi wiosną?

Dlaczego pies tyje zimą "po cichu"?

Zimowe przybieranie na wadze następuje stopniowo, często niezauważalnie – szczególnie gdy ciało psa przykryte jest gęstym, zimowym futrem. Główną przyczyną jest zaburzenie bilansu energetycznego: pies spala mniej kalorii, a jednocześnie otrzymuje ich więcej.

Zimą spacery zwykle są krótsze – zniechęca do nich niekorzystna pogoda, ciemność i niskie temperatury. W konsekwencji psy mają mniej okazji do aktywności fizycznej. Jednocześnie, czując wyrzuty sumienia z powodu ograniczonego ruchu, opiekunowie częściej oferują pupilom przekąski, gryzaki czy wypełnione jedzeniem zabawki. W ten sposób nadmiar energii zaczyna się odkładać w postaci tkanki tłuszczowej.

Typowe scenariusze zimowe

W ocenie potrzeb żywieniowych kluczowe jest rozróżnienie stylu życia psa.

Pierwszy typ to pies domowy, tzw. „kanapowiec”, który wychodzi na zewnątrz jedynie na krótkie spacery i potrzeby fizjologiczne. Żyje w ogrzewanym mieszkaniu, ma ograniczoną aktywność, a jego metabolizm zimą nie zwiększa się – wręcz przeciwnie. Dla tego typu psa nadmiar kalorii bardzo szybko przekłada się na przyrost masy ciała.

Drugi typ to pies aktywny – pracujący, sportowy lub intensywnie trenowany, który spędza dużo czasu na zewnątrz. U takich psów rzeczywiście wzrasta zapotrzebowanie energetyczne, ponieważ ich organizm zużywa więcej energii na termoregulację oraz pracę mięśni. Z reguły jednak u takich zwierząt apetyt również wzrasta, a ich masa ciała może wręcz spadać, jeśli podaż kalorii nie zostanie zwiększona.

Skuteczna kontrola wagi psa (BCS/MCS)

Najlepszym sposobem kontroli masy ciała psa w sezonie zimowym jest regularna obserwacja i ważenie. Pomocne są skale BCS (Body Condition Score) oraz MCS (Muscle Condition Score), które stosują dietetycy weterynaryjni.

Niepokojące sygnały to m.in.:

·       zanik wcięcia w talii widocznego z góry,

·       zaokrąglony, mniej podkasany brzuch przy oglądzie z boku,

·       szybkie męczenie się na spacerze,

·       niechęć do aktywności (choć ten objaw może również świadczyć o problemach ortopedycznych, szczególnie u psów starszych).

Warto zapisywać wagę psa co 2–4 tygodnie oraz prowadzić regularną ocenę sylwetki.

Zasada 5-10% – bezpieczna redukcja kalorii

Jeśli zauważysz spadek aktywności psa, wprowadź zmniejszenie porcji karmy o 5–10%. To niewielka zmiana, która nie powoduje uczucia głodu, ale może skutecznie zapobiec odkładaniu się nadmiaru tłuszczu.

Po 2–3 tygodniach oceń efekty. Jeśli masa ciała nadal rośnie lub nie spada mimo zmniejszenia porcji, warto ograniczyć przekąski i smakołyki albo zamienić je na mniej kaloryczne odpowiedniki. Redukcja powinna dotyczyć dodatków – nie podstawowej, zbilansowanej dawki pokarmowej.

: Jak walczyć z nudą w domu "mądrze kalorycznie"?

Zima sprzyja korzystaniu z mat węchowych, zabawek edukacyjnych i innych form tzw. enrichmentu, które stymulują psa psychicznie. Choć są one korzystne dla dobrostanu zwierzęcia, mogą prowadzić do nadmiernej podaży kalorii, jeśli nie są uwzględnione w bilansie energetycznym.

Dlatego należy zaplanować dzienny budżet kaloryczny również dla smaczków i karmy używanej w zabawach. Pilnując kalorii w zabawach, nie będzie ryzyka niekontrolowanego wzrostu masy ciała.

Zimowe nawodnienie i zdrowie skóry

W okresie zimowym psy często piją mniej, co może sprzyjać odwodnieniu, a w efekcie przesuszeniu skóry. Dobrym rozwiązaniem jest:

·       dodawanie ciepłej wody do karmy suchej (tworząc lekką, aromatyczną „zupę”),

·       rozstawienie misek z wodą w kilku miejscach domu,

·       okresowe wprowadzanie karmy mokrej – o ile odpowiada to planowi żywieniowemu psa.

W przypadku suchej, łuszczącej się skóry nie należy od razu sięgać po suplementy. Najpierw należy upewnić się, że pies otrzymuje pełnoporcjową karmę oraz odpowiednią jej ilość. Dopiero przy prawidłowym żywieniu można rozważyć włączenie kwasów tłuszczowych Omega-3 (np. z oleju rybiego), które wspierają kondycję skóry i sierści.

Zima w misce psa - to nie czas na niekontrolowane dokarmianie

Podstawową zasadą żywienia psa zimą jest obserwacja i elastyczne dostosowanie dawki pokarmowej do rzeczywistej aktywności. W przypadku psów przebywających w mieszkaniach, które nie zwiększają znacznie wysiłku fizycznego, zapotrzebowanie kaloryczne zimą zwykle maleje lub utrzymuje się na takim samym poziomie jak przed okresem niskich temperatur.

Nie zakładaj automatycznie, że pies potrzebuje więcej jedzenia tylko dlatego, że na zewnątrz jest zimno. Co więcej walka z nudą w domu nie musi tuczyć – mądre zarządzanie smaczkami w macie węchowej i dbanie o nawodnienie to klucz do utrzymania prawidłowej wagi psa aż do wiosny. Dostosuj dietę do trybu życia, obserwuj sylwetkę i kontroluj masę ciała – to najskuteczniejsza droga do utrzymania sprawności i dobrej kondycji psa przez cały sezon zimowy.